Nieuw Amsterdam – Review

Auteur Jeffrey D. Allers
Uitgever White Goblin Games
Aantal spelers 2 tot 5
Spelduur 60 – 90 minuten
Jaar van uitgave 2013
Prijs 44.95€
Recensie door Vandenbogaerde Fabrice
Score 8.0/10
Links White Goblin Games

SPELMATERIAAL

speldoos

De speldoos bevat:

  • 12 actiefiches: 4 stadfiches, 4 landfiches en 4 handelsfiches,
  • 50 huidenfiches: bever, nerts, otter, muskusrat en lynx,
  • 5 beurtvolgordefiches,
  • 5 langhuizen,
  • 6 scorefiches,
  • 24 landkaarten,
  • 24 scheepskaarten,
  • 5 werfkaarten,
  • 60 munten,
  • 40 goederen,
  • 30 hout,
  • 30 maisblokjes,
  • 125 gebouwen: 25 per kleur,
  • 5 handelsposten: 1 per kleur,
  • 5 scorestenen: 1 per kleur,
  • een spelbord en de spelregels in het Nederlands, Duits, Engels en Frans.

spelmateriaal

SPELBESPREKING

Inleiding

Spelers kruipen in de rol van landeigenaar en verdienen punten voor het land dat ze ontginnen, de gebouwen die ze bouwen en de huiden die ze verschepen. Op de veiling worden acties geveild die de spelers in staat stellen hun plannen uit te voeren.

Voorbereiding

Elke speler ontvangt het spelmateriaal in de kleur van zijn keuze, 2 mais, 3 hout, 4 goederen, 8 munten en 1 werfkaart.
Het spelbord wordt in het midden gelegd en voorzien van huidenfiches, langhuizen, handelsposten en scorefiches.
De scheeps – en landkaarten worden (na wat sorteerwerk) geschud en vormen twee gedekte trekstapels.
De jongste speler ontvangt beurtvolgordefiche 1, de andere fiches worden verdeeld met de klok mee.
Met de klok mee plaatsen de spelers een gebouw in één van de districten van Nieuw Amsterdam. Vervolgens plaatst elke speler nog een tweede gebouw.

Spelverloop

Voorbereiding

Leg vier nieuwe land – en 4 nieuwe scheepskaarten open onderaan het bord.
Vul de lege vakjes op het spelbord met nieuwe huiden.
Schud de actiefiches en leg ze in het veilingshuis op het spelbord.

Bieden

Spelers bieden om actiefiches te bemachtigen en de beurtvolgorde te veranderen. Daarvoor bieden ze met een combinatie van munten, huiden, goederen, hout en mais. Elk type grondstof heeft dezelfde waarde. De speler met de laagste actiefiche legt zijn fiche boven één van de kolommen met actiefiches en doet een bod. In beurtvolgorde mogen andere spelers dit bod verhogen of passen. De speler die het hoogste bod heeft gedaan, pakt de actiefiches en de bijhorende beurtvolgordefiche. Eventueel moet hij zijn beurtvolgordefiche uit de vorige ronde geven aan de speler die de veiling startte. Dit gaat door tot alle spelers actiefiches hebben bemachtigd. De laatste speler kan gratis de overgebleven kolom met actiefiches incasseren.

Acties

De actiefiches worden in volgorde stad, land, handel geactiveerd. In elke fase wordt de spelvolgorde gerespecteerd. Wie de juiste actiefiches bezit, mag de acties voor de bijhorende fase uitvoeren of passen. Gedurende iedere fase mag elke speler 1 speciale actie uitvoeren. De verschillende acties zijn:

  • Stad: plaats 1 tot 3 gebouwen in Nieuw Amsterdam. Elk gebouw kost 1 hout. Deze gebouwen worden kantoren genoemd.
    OF
    Scoor 3 punten voor elk district waar je het meeste kantoren bezit en 2 punten voor elk district waar je de gedeelde meerderheid hebt.
  • Land: neem een landkaart en leg hem rechts van je werf. Leg één hout uit de voorraad op de nieuwe kaart om aan te tonen dat het land nog ontgonnen moet worden. Verplaats een langhuis stroomopwaarts vanuit het meest linkse kamp naar de eerst volgende vrije plaats.
    landkaarten
    OF
    verwijder het hout vanop één of meerdere landkaarten om het land te ontginnen. Leg het hout in de voorraad, ontvang het aantal houtblokken die op de landkaart staat. Op ontgonnen land wordt mais geproduceerd. Je kan alleen land ontginnen als op de landkaart het aangegeven aantal huizen staat. Na deze actie ontvang je punten voor de meest rechts gelegen landkaart die ontgonnen werd volgens de rij: 1,3,6,10,15,21,28,36.
  • Handel: koop huiden van één van de drie handelaren. Betaal met goederen die op je werf liggen. Om de huiden te leveren moet je op de rivier varen vanaf je eigen handelspost naar het dichtst bijzijnde langhuis. Om over de rivier te varen heb je mais nodig.
    huiden
    OF
    verkoop huiden aan één van de schepen. Op elke scheepskaart staat aangegeven hoeveel huiden geleverd moeten worden. Je ontvangt meer punten als je minder verschillende soorten huid levert. (3 punten voor het eerste type, 2 voor het tweede type en 1 voor de andere huiden.) Je ontvangt eveneens goudstukken zoals aangegeven op de scheepskaart.
    schepen
  • Speciale acties:elke speciale actie hangt samen met een district in Nieuw Amsterdam. Elke speciale actie kost 1 munt tenzij je het meeste kantoren (of gedeeld meest) in het betreffende district bezit. Er zijn 6 speciale acties:
    • Ruil hout voor munten en omgekeerd.
    • Ruil mais voor munten en omgekeerd.
    • Plaats 1 tot 3 huizen op je landkaarten, elk huis kost 1 hout.
    • Plaats een magazijn (= gebouw) op je werf. Elk magazijn kost 1 hout en verhoogt de opslagcapaciteit van goederen.
      werf
    • Koop huiden op de zwarte markt.
    • Betaal 1 hout om je handelspost stroomopwaarts te verplaatsen.

Het spelbord met linksboven de handelaren, daarnaast de rivier met plaats voor langhuizen (boven) en handelsposten (onder). Links onderaan Nieuw Amsterdam en daarnaast het veilingshuis.
spelbord

Inkomsten

Elke speler ontvangt mais zoals aangegeven op zijn ontgonnen landkaarten.
Elke speler betaalt één mais voor elk van zijn kantoren. Als je onvoldoende mais bezit, moet je kantoren verwijderen en verlies je 2 punten per kantoor.
Elke speler ontvangt goederen zoals aangegeven op zijn scheepskaarten.
Elke speler ontvangt 1 munt per district waar hij een kantoor bezit en 1 munt extra per district waar hij alleen de meerderheid heeft.

De winnaar

Het spel eindigt na zes ronden. De spelers ontvangen nog extra punten voor:

  • 3 punten voor de meerderheid aan kantoren in een district of 2 punten voor een gedeelde meerderheid.
  • Punten voor de meest rechtse landkaart die niet ontgonnen is maar wel voldoende huizen bevat volgens de rij: 1,3,6,10,15,21,28,36
  • 1 punt per overgebleven huid.
  • 1 punt per 3 andere producten.

De speler met het meeste punten is de winnaar.

 

SPELBEOORDELING

Wat me de laatste tijd erg opvalt aan de dozen van White Goblin Games is dat ze moeilijk openen. Het materiaal is wat ruw waardoor veel wrijving ontstaat en het deksel moeilijk van de doos te halen is. Een groot contrast met de prachtige metalen doosjes die meer en meer het handelsmerk van White Goblin zijn.
Het spelmateriaal en het spelbord zien er goed uit en zijn degelijk van kwaliteit. De huizen zijn misschien iets te groot waardoor ze veel plaats innemen op het spelbord. De symbolen op het spelbord niet bedekken, lukt niet altijd. De huizen zorgen er ook voor dat het spelmateriaal maar net in de doos past.
De spelregels zijn voldoende duidelijk en de symbolen op het spelbord vergemakkelijken het spelen gevoelig.
Nieuw Amsterdam is wat de Amerikanen een ‘Midweight Euro’ noemen. Net iets te moeilijk voor beginnende spelers, net niet complex genoeg voor fervente spelers. Wel goed voor alles wat zich daartussenin situeert. De ‘Euro’ staat dan voor een spel dat goed in balans is en waarbij verschillende strategieën tot de overwinning kunnen leiden. Met ‘Euro’ bedoelen ze ook vaak weinig vernieuwend, eerder saai wat thema betreft.
Dikwijls staat de mening van Amerikanen haaks op die van Europeanen. In het geval van Nieuw Amsterdam daarentegen, kan ik me wel wat bij de mening van onze verre vrienden aansluiten. Nieuw Amsterdam is degelijk en bevat alles wat een goed spel moet bevatten. Het veilen van acties samen met de speelvolgorde werkt heel goed. Dit mechanisme zorgt er voor dat laatst aan de beurt komen ook zijn voordelen heeft. Bieden kan met eender welke combinatie van goederen en munten. Dat lijkt misschien wat dwaas, maar het komt in dit spel de spanning ten goede.
De speciale acties bieden extra mogelijkheden en helpen bij het verwezenlijken van je strategie. In het slechtste geval moet je er één munt voor betalen wat er voor zorgt dat je altijd wel iets kunt uitvoeren. Als je niet tevreden bent over de gewonnen actiefiches, kun je nog altijd op de speciale acties rekenen.
Alle spelelementen zijn goed in elkaar verweven. Dit zorgt meestal voor een spannende strijd. Wel heb ik de indruk dat een slechte start moeilijk goed te maken is. De rijken worden rijker, het klopt wel een beetje. Dit is iets waar je vooral in een spel met 3 aandacht voor moet hebben. Als twee spelers dezelfde strategie volgen, kan de derde rustig zijn eigen, andere strategie uitbouwen. Een feit dat in heel wat spellen waar is en dat vooral afhangt van de groep spelers. Drie ervaren spelers laten zo iets meestal niet gebeuren.
Het schuiven met langhuizen en handelsposten oogt spectaculairder dan het is. Deze actie één of maximaal 2 keer uitvoeren per spel is meer dan voldoende. Dat je een extra mais moet afleggen als je verder moet varen, is peanuts in vergelijking met de kosten en de tijd die je in deze actie investeert.
Ik vind het ook wat eigenaardig dat je op het eind van het spel punten krijgt voor de meest rechtse landkaart die nog niet ontgonnen is maar waarop wel huizen staan. Het is alsof je punten krijgt voor een actie die niet afgewerkt is. Bovendien zijn al heel wat punten te verdienen voor landkaarten tijdens het spel.
Nieuw Amsterdam vind ik in elk geval de moeite waard. Ik voorspel het ook een leuke toekomst op de spellenclub. Houd er wel rekening mee dat het langer dan 60 minuten (staat zo op de doos) duurt voor er een winnaar is. Ik zou het ook niet aanraden als je met twee speelt.

Juni 2013

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *